Kesimden önce kusuru tespit edilemeyen bir hayvanın, kurban edildikten sonra hasta olduğu ve etinin yenilemeyeceğine uzmanlarca karar verilmesi hâlinde, bu kurban dinen geçerli midir?

Kesimden önce kusuru tespit edilemeyen bir hayvanın, kurban edildikten sonra hasta olduğu ve etinin yenilemeyeceğine uzmanlarca karar verilmesi hâlinde, bu kurban dinen geçerli midir?

HÜKÜM:
Kurban dinen geçerlidir.
Hayvan kesim anında kurban edilmeye engel bir kusuru biliniyor değildi ise, kesimden sonra ortaya çıkan hastalık kurbanın sıhhatine engel değildir.
Kişi üzerine vacip olan kurbanı eda etmiş sayılır; kurbanı yeniden kesmesi vacip değildir, ancak ihtiyaten ekonomi dırumu müsaitse faziletli olabilir.

GEREKÇE VE DELİLLER
1- İbadetin Geçerliliği Kesim Anındaki Şarta Göre Değerlendirilir
Kurban ibadeti niyet ve kesim ile tamamlanır. Hayvan kesildikten sonra ortaya çıkan kusurlar, asıl ibadeti bâtıl kılmaz. (Yok Saymaz)

Fıkıh kaidesi:
“العِبْرَةُ لِلأَصْلِ لا لِلوَصْفِ الطَّارِئ”
“Hüküm, asılda bulunan şeye göredir; sonradan ortaya çıkana değil.

Hanefi Mezhebinin Görüşü:
“Kurban kesildikten sonra kurbana mani kusur ortaya çıkarsa kurban geçerlidir; çünkü ibadet kesimle tamam olur.”
(Reddü’l-Muhtâr, 9/467)

Hanbeli Mezbenin Görüşü:
“Kurban kesildikten sonra ortaya çıkan kusur kurbana zarar vermez.”
(el-Muğnî, 13/366)

2- Kişinin Sorumluluğu Bilgisi ve Kudreti Kadardır:

Kişi elinden gelen bir kusursuzluğu araştırmış, kusuru bilmeden kesmişse, Allah onu bilinmeyenden sorumlu tutmaz.
Delil:
“Allah hiç kimseyi gücünün yettiğinden fazlasıyla yükümlü tutmaz.”
(Bakara Suresi: 286)

Fıkıh kaidesi:
“المَشَقَّةُ تَجْلِبُ التَّيْسِير”
“Zorluk kolaylığı gerektirir.”

3- Kusurun Sonradan Ortaya Çıkması Kurbanın Sıhhatine Engel Değildir

Hanifi Mezhebine Göre:
Kusur kesimden önce mevcut değilse, sonradan ortaya çıkması ibadeti bâtıl kılmaz.

Şâfiî ve Hanbelî Mezheplerine Göre:
Kesim sonrası beliren kusurdan dolayı kişi yeniden kurban kesmekle yükümlü değildir; çünkü ibadet tamamlanmıştır.

Malikî Mezhebine Göre:
Hayvan kesildikten sonra ortaya çıkan durum, ibadete değil sadece etin değerlendirilmesine tesir eder.

ETİN YENİLMESİ HÜKMÜ:
Eğer uzmanların raporuyla etin yenmesi sağlığa zararlı ise:
Et yenmez, imha edilir.
İnsanlara değilse bile hayvanlara yem olarak verilebilir (zararsızsa).
Tamamen zararlı ise yok edilir.
Bu durum kurbanın geçerliliğine zarar vermez, çünkü asıl ibadet kesimdir, et yemek maksat değil hikmettir.
Delil:
“Onların ne etleri ne kanları Allah’a ulaşır; Allah’a ulaşacak olan yalnızca sizin takvanızdır.”
(Hac Suresi: 37)

SONUÇ

1- Bu durumda kurban geçerli olur. Üzerindeki vacip düşer.

2- Et sağlığa zararlıysa imha edilir.

2- Tekrar kurban kesmesi gerekmez. Eğer zenginse ihtiyaten kesmesi faziletli olur.