Elimde nisap miktarı para var, bir arsamı sattım. Toplam üzerinden zekât nasıl hesaplanır, 1 yıl bekleme süresi yeniden mi başlar yoksa eski nisap miktarı paraya göre mi devam eder?
1. Hanefî Mezhebine Göre
Hüküm:
Satılan arsa ile elde edilen para eski para ile toplanır.
Toplam üzerinden kalan süre (eski paranın süresi) beklenir; yeniden 1 yıl başlatmaya gerek yoktur.
Delil:
“Zekâtın süresi, malın nisaba ulaştığı andan itibaren başlar ve aynı tür mal eklense bile süreyi kesmez.”
(El-Hidâye, Hanefî Fıkhı, cilt 2, s.163,)
Uygulama:
Örnek: Eski para 6 aydır elde, 6 ay sonra arsa satıldı yeni para eklendi + daha önceki nisap miktarı paranın üzerinde 6 ay geçtiği için toplam üzerinden 6 ay beklenir =%2,5 zekât verilir.
2. Şâfiî Mezhebine Göre:
Hüküm:
Her paranın kendi 1 yıllık süresi vardır.
Yeni para eklenirse, bu para için ayrı 1 yıl başlar.
Delil:
“Zekât süresi, malın eline geçtiği tarihe göre başlar.”
(El-Mecmû‘, Şâfiî Fıkhı, cilt 3, s.105,)
Uygulama:
Eski para: 6 aydır elde + 6 ay daha bekler. 1 yıl tamamlandıktan sonra zekâtını verir.
Yeni para: 1 yıl bekler.
Zekâtı ayrı ayrı veya isterse toplam üzerinden verilebilir.
3. Mâlikî Mezhebine Göre:
Hüküm:
Teorik olarak her para ayrı 1 yıl süresine tabidir.
Pratikte, çoğu Mâlikî fakih toplam üzerinden kalan süreyi beklemeyi tavsiye eder.
Delil:
“Zekât, nisaba ulaştığı tarihten itibaren 1 yıl geçtikten sonra verilir; toplam üzerinden toplu ödeme yapılabilir.”
(El-Mudâvenne, Mâlikî Fıkhı, cilt 1, s.212,)
Uygulama:
Toplam para üzerinden eski paranın kalan süresi kadar beklenir = %2,5 zekât verilir.
4. Hanbelî Mezhebine Göre:
Hüküm:
Yeni para eski paraya eklenince yeniden 1 yıl başlatılmaz.
Toplam üzerinden kalan süre beklenir.
Delil:
“Zekât süresi malın nisaba ulaşmasıyla başlar; yeni eklenen para sürenin başlangıcını değiştirmez.”
(El-Muğnî, Hanbelî Fıkhı, cilt 3, s.214,(
Uygulama:
Toplam para üzerinden eski paranın kalan süresi beklenir = %2,5 zekât verilir.
Özet:
Yeni Para Eklenince Zekât Ödeme Süresi Yeniden 1 Yıl mı Başlar?
Hanefîlere göre:
Hayır, toplam üzerinden kalan süre sonunda
Kalan sürede %2,5 zekât verilir.
Şafiilere göre:
Evet, yeni para için ayrı 1 yıl başlar
Eski ve yeni para ayrı hesaplanır zekât verilir.
Mâlikîlere göre:
Teorik olarak ayrı 1 yıl, pratikte toplam üzerinden beklenebilir
Kalan süreye göre toplam üzerinden %2,5 zekât verilir
Hanbelîlere göre:
Hayır, toplam üzerinden kalan süre
Kalan sürede %2,5 zekât verilir.