Aynı kabre, daha sonra ikinci bir cenaze defnedilebilir mi?
Asıl olan, her cenazenin ayrı bir kabre defnedilmesidir. Yer sıkıntısı veya başka bir zaruret bulunmadıkça, daha önce defnedilmiş bir kimsenin kabrine ikinci bir cenaze defnetmek caiz değildir.
Ancak yer darlığı, afet, savaş, salgın gibi zaruri durumlarda ve kabirde bulunan cenazenin tamamen çürüyüp toprağa karıştığına kanaat getirilirse, aynı kabre ikinci bir cenazenin defnedilmesi caiz olur. Daha sonra aynı şartlar tekrar gerçekleşirse üçüncü bir cenaze de defnedilebilir.
Cenazenin çürüyüp çürümediği; iklim şartlarına, toprağın yapısına ve geçen zamana göre değişiklik gösterir. Bu sebeple, kabir açılmadan önce önceki cenazenin tamamen toprağa karıştığından emin olunmalıdır.
Zaruret bulunmadıkça kabri açmak da caiz değildir. Şayet zaruret sebebiyle kabir açıldığında önceki cenazeye ait kemikler bulunursa, kemikler saygıyla bir tarafa toplanır, üzerleri toprakla örtülür ve yeni cenaze, kemiklerle arasına toprak konularak defnedilir.
Dört Mezhebe Göre
Hanefî Mezhebi: Zaruret bulunmadıkça aynı kabre ikinci bir cenaze defnedilmez. Kabirdeki cenaze tamamen çürümüşse ve ihtiyaç varsa aynı kabir yeniden kullanılabilir.
Mâlikî Mezhebi: Asıl olan her cenazenin ayrı kabre defnedilmesidir. Ancak zaruret hâlinde ve önceki cenaze toprağa karışmışsa aynı kabre yeniden defin caizdir.
Şâfiî Mezhebi: Zaruret olmadıkça kabir açılmaz ve ikinci defin yapılmaz. Önceki cenazenin tamamen çürüdüğü kesinleşirse ihtiyaç hâlinde aynı kabir kullanılabilir.
Hanbelî Mezhebi: Bir kabre birden fazla cenaze defnetmek ancak zaruret hâlinde caizdir. Önceki cenazenin kalıntıları varsa bunlara saygı gösterilerek işlem yapılmalıdır.
Sonuç
Zaruret bulunmadıkça aynı kabre ikinci bir cenaze defnetmek caiz değildir. Ancak ihtiyaç hâlinde, önceki cenazenin tamamen çürüyüp toprağa karıştığı anlaşıldığında aynı kabir yeniden kullanılabilir. Kabirde kemik bulunursa bunlara saygı gösterilir ve yeni cenaze uygun şekilde defnedilir.
Allah Teâlâ en doğrusunu bilir.